Trong cuốn sách vừa xuất bản cách đây ít ngày với tựa đề: "Underestimating China: Why America Needs a New Strategy of Allied Scale to Offset Beijing’s Enduring Advantages (Trả giá do đánh giá thấp Trung Quốc: Tại sao giờ đây Mỹ cần một chiến lược mới dựa trên quy mô của một liên minh để đối trọng với những lợi thế bền vững của Trung Quốc) của 2 tác giả Kurt Campbell và Rush Doshi.
Kurt Campbell, nguyên Thứ trưởng BNG, được xem là "Ông Trùm" (Asia Czar) trong chính sách châu Á của Chính quyền Tổng thống Joe Biden. Còn Rush Doshi nguyên Trưởng bộ phận về Trung Quốc của Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ. Cuốn sách này vừa ra đã nhận được rất nhiều review tích cực và nhiều lời khen, trong đó mục điểm sách của Tạp chí Đối ngoại (Foreign Affairs) đã dành một bài dài giới thiệu chi tiết về cuốn sách.
Bản thân mình thì thấy cuốn sách đặc biệt cuốn hút và đáng chú ý được viết bởi hai nhà khoa học chính trị (political scientists). Mình cũng thấy rất nhiều quan điểm của họ phản ánh các bước đi chiến lược lớn về thương mại và sản xuất mà Chính quyền Tổng thống Trump hiện đang thực hiện. Phải chăng có sự nhất trí về từ duy chiến lược đối ngoại giữa giới tinh hoa chính trị của cả Đảng Dân chủ và Đảng Cộng hòa?
Trong Chương V tác giả đưa thông tin này khiến ai đọc cũng phải "nổi da gà":
Ngày nay, cảm giác về quy mô đáng sợ mà Mỹ sử dụng chống lại Đức và Nhật Bản giờ đây thuộc về Trung Quốc.Và Mỹ có nguy cơ tìm thấy chính mình ở vị trí tụt hậu của Anh Quốc cuối thế kỷ XIX.
Sức mạnh sản xuất của Trung Quốc là vô song:
• 2× (gấp 2 lần) tỷ trọng sản xuất của Mỹ năm 2025
• 4× (gấp 4 lần) Tỷ trọng sản xuất của Mỹ đến năm 2030 (UN)
• 2× (gấp 2 lần) sản xuất điện của Mỹ
• 3x (gấp 3 lần) sản xuất xe hơi của Mỹ
• 13× (gấp 13 lần) sản xuất thép Hoa Kỳ
• 20x (gấp 20 lần) sản xuất xi măng Mỹ
• Khả năng đóng tàu của Trung Quốc hơn Mỹ 200x (200 lần ) và Trung Quốc đang tăng lên chuỗi giá trị.
Hiện nay, Trung Quốc sản xuất khoảng:
• 50% hóa chất trên thế giới
• 50% tàu thuyền trên thế giới
• 67% xe điện trên thế giới
• 75% pin năng lượng xe hơi trên thế giới
• 80% máy bay không người lái thương mại trên thế giới
• 90% tấm pin mặt trời trên thế giới
• 90% đất hiếm tinh chế trên thế giới
Trung Quốc cũng đang dẫn đầu cuộc cách mạng công nghiệp tiếp theo:
• Trung Quốc đã lắp đặt 50% robot công nghiệp trên thế giới (gấp 7 lần Mỹ)
• Dẫn đầu trong công nghệ hạt nhân thế hệ thứ 4
• Kế hoạch xây dựng 100+ lò phản ứng hạt nhân
• Vượt trội hơn Mỹ về bằng sáng chế đang hoạt động và các ấn phẩm được trích dẫn hàng đầu
Và Trung Quốc đang chuyển đổi quy mô thành lợi thế quân sự:
• 1.5× (gấp 1,5 lần) tổng số tàu hải quân Hoa Kỳ vào năm 2030. Trung Quốc sẽ đóng mới 65 tàu mới vào năm 2030 (tổng cộng sẽ có 435 tàu của Trung Quốc so với 300 tàu của Mỹ)
• Dẫn đầu trong siêu âm và giao tiếp lượng tử
• Động cơ phản lực bản địa hóa
• Sản xuất 100 máy bay chiến đấu thế hệ thứ 4 hàng năm
Điều này giải thích lý do "sốt ruột" của Tổng thống Donald Trump. Và điều này cũng lý giải một phần lý do "bình tĩnh" ứng phó của Chủ tịch Tập Cận Bình.
Và rất nhiều phần viết quan trọng, hấp dẫn trong cuốn sách.
