TPHCM đang triển khai hàng loạt tuyến metro. Nhiều dự án như Bến Thành - Cần Giờ, Thủ Thiêm - Long Thành, Bình Dương - Suối Tiên... được dự kiến khởi công cuối năm nay.
Theo báo cáo mới nhất của Sở Xây dựng, TPHCM đang đồng thời triển khai thi công và chuẩn bị đầu tư hàng loạt tuyến metro nhằm đẩy nhanh phát triển hệ thống đường sắt đô thị trên địa bàn.
Trong số các dự án đang triển khai, tuyến Metro số 2 Bến Thành - Tham Lương có tiến triển rõ nét nhất trên thực địa. Tuyến dài 11,27km với tổng mức đầu tư hơn 55.179 tỷ đồng, đã hoàn tất giải phóng mặt bằng và khởi công từ tháng 1.
Tổng thầu EPC đang thi công 2 ga S5 (Lê Thị Riêng) và S10 (Phạm Văn Bạch); các ga còn lại dự kiến được triển khai đồng loạt trong tháng 8. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thành tuyến vào năm 2030.
Công trường ga Phạm Văn Bạch thuộc tuyến Metro số 2 Bến Thành - Tham Lương (Ảnh: Ngọc Tân).
Bên cạnh đó, nhiều tuyến metro mới đang được đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư. Với tuyến Bến Thành - Cần Giờ, nhà đầu tư đang hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi; trong khi thành phố triển khai bồi thường, hỗ trợ tái định cư để bàn giao mặt bằng trong quý IV, hướng tới đưa dự án vào khai thác năm 2028.
Tuyến Metro Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên (32,8km, tổng mức đầu tư khoảng 55.000 tỷ đồng) cũng đang được lập báo cáo nghiên cứu khả thi. Theo kế hoạch, dự án sẽ được khởi công vào quý IV/2026 và hoàn thành vào quý IV/2030.
Trong khi đó, tuyến Metro số 6 đoạn Tân Sơn Nhất - Phú Hữu (23km, tổng mức đầu tư hơn 86.000 tỷ đồng) dự kiến được phê duyệt dự án trong tháng 11 và khởi công vào tháng 12 năm nay.
Đối với tuyến kết nối Thủ Dầu Một với trung tâm TPHCM, sau khi điều chỉnh quy mô, chiều dài tuyến tăng lên thành 39km, tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 118.000 tỷ đồng. Thành phố dự kiến phê duyệt dự án và khởi công trong quý IV, hoàn thành vào cuối năm 2030.
Liên quan đến trục đường sắt kết nối sân bay Long Thành, tuyến Metro Bến Thành - Thủ Thiêm đã được khởi công ngày 29/4 theo hình thức BT (xây dựng - chuyển giao). Nhà đầu tư đang khảo sát, lập thiết kế triển khai sau thiết kế FEED và dự toán để làm cơ sở đàm phán, ký kết hợp đồng BT. Theo kế hoạch, tuyến sẽ hoàn thành trong năm 2030.
Trong khi đó, doanh nghiệp được giao lập dự án Metro Thủ Thiêm - Long Thành đã cơ bản hoàn thiện báo cáo giữa kỳ. Tuy nhiên, dự án còn một số thủ tục cần phối hợp với TP Đồng Nai. TPHCM đặt mục tiêu khởi công dự án này vào dịp Quốc khánh 2/9 và hoàn thành trong năm 2030.
Mạng lưới đường sắt đô thị của TPHCM đến năm 2030 (Nguồn: MAUR).
Tuyến metro số 4 (Đông Thạnh - Hiệp Phước) dài khoảng 47,3km, dự kiến có 37 nhà ga với tổng mức đầu tư hơn 157.000 tỷ đồng. Dự án hiện do Tập đoàn Sovico lập báo cáo nghiên cứu khả thi theo hình thức PPP và dự kiến được trình phê duyệt trong năm nay.
Ngoài các dự án nêu trên, Ban Quản lý Đường sắt đô thị (MAUR) cũng đang nghiên cứu chuẩn bị đầu tư tuyến số 3 kết nối Vũng Tàu - Bà Rịa - Phú Mỹ. Đồng thời, nhiều doanh nghiệp đề xuất đầu tư các tuyến metro theo hình thức PPP, trong đó có tuyến số 5, tuyến số 7 và các đoạn mở rộng của tuyến số 2.
Tuy nhiên, Sở Xây dựng TPHCM đánh giá ngoài tuyến Metro số 4 đang được nghiên cứu tương đối cụ thể, phần lớn các đề xuất còn lại vẫn ở giai đoạn nghiên cứu ban đầu và tiến độ triển khai còn chậm.
Sau khi mở rộng địa giới hành chính, TPHCM quy hoạch mạng lưới đường sắt đô thị gồm 28 tuyến với tổng chiều dài khoảng 1.024km. Trong đó, nhiều dự án được đặt mục tiêu khởi công vào cuối năm 2026.
Theo quy hoạch, khu vực TPHCM trước sáp nhập có 12 tuyến metro với tổng chiều dài 582km; Bình Dương có 12 tuyến dài khoảng 305km; Bà Rịa - Vũng Tàu có 3 tuyến dài khoảng 125km.
Ngoài ra, tuyến đường sắt nhẹ Thủ Thiêm - Long Thành cũng được chuyển đổi sang loại hình đường sắt đô thị. Thành phố đang rà soát, cập nhật toàn bộ mạng lưới này vào quy hoạch tổng thể, dự kiến hoàn thành trong tháng 10 năm nay.
Ngọc Tân -Theo Dân Trí
